Gülümhan GÜLTEN

Yılbaşına kadar Meclis’e gönderileceği açıklanan 2-B Yasası’nda bir türlü formül bulunamıyor. Bu yüzden de yasa Meclis’e gönderilemiyor. Maliye Bakanlığı, yeni bir 2-B tasarısı daha hazırlayarakOrman Bakanlığı’na gönderdi. Tasarıda, satışbedeli rayiç bedelin belli bir yüzdesi olarak formüleedildi

Hükümetin uzun zamandır üzerinde çalıştığı veyılbaşı öncesi Meclis’e sevk edileceğini açıkladığı 2-B yasa tasarısı sorun yumağına dönüştü.Yılbaşına kadar Meclis’e gönderileceği açıklanan 2-B yasasında satış bedeli konusunda bir türlü uzlaşma sağlanamadı. İlgili bakanların katılımıyla 14 Kasım’da Ekonomi Koordinasyon Kurulu’nda ele alınan 2-B yasası, Meclis’e gönderilemiyor. Uzun zamandır bir adım ileri iki adım geri giden çalışmalar tamamlanamazken, Maliye Bakanlığı yeni bir 2-B tasarısı daha hazırladı. Maliye Bakanlığı’nın hazırladığı tasarının son halinde, şu ana kadar bir türlü üzerinde anlaşılamayan ‘satış bedeli’ konusu, “rayiç bedelin belli bir yüzdesi” olarak formüle edildi. Böylece taşınmazların hak sahiplerine, bir mağduriyet yaratmadan satılabileceği düşünülüyor. Maliye yeni tasarıyı Orman ve Su İşleri Bakanlığı’na gönderdi. Bakanlığın görüşünden sonra konu yeniden EKK’da ele alınacak. Maliye’nin hazırladığı tasarıda “Hak sahiplerine doğrudan satılacak olan taşınmazların satış bedeli, rayiç bedelin yüzde ...’dir” hükmü yer aldı. Bu oranın belirlenmesi, Bakanlar Kurulu’na bırakıldı. Ancak bakanlığın yüzde 70 civarında bir oran önerdiği belirtiliyor.

Anlaşmazlık çıkmıştı

Kasım ayında genel çerçevesi çizilen 2-B tasarısı EKK’da ele alındığında, bu alanların hak sahiplerine hangi bedelle satılacağı konusunda ‘rayiç bedel - emlak bedeli’ anlaşmazlığı çıkmıştı. Maliye Bakanlığı bürokratları tarafından hazırlanan taslak satışta ‘emlak -rayiç bedel ortalamasıyla’ satışı öngörürken, Maliye Bakanı Şimşek’in, rayiç bedeli savunduğu anlaşılmıştı. Her iki formül üzerinde yaşanan karmaşa nedeniyle Orman ve Su İşleri Bakanı Veysel Eroğlu’nun durumu eleştirdiği ve “satış bedelinin netlik kazanması gerekiyor” dediği belirtilmişti. Eroğlu, “Bakanlar, düşüncelerini ortaya koydu. Buna göre taslak yeniden düzenlenecek” demişti.

Düzenlemenin Maliye Bakanlığı’ndan çıkan son halinde 2B arazilerinin hak sahiplerine rayiç bedelinden değil, bunun belli bir yüzdesinden satılması düzenleniyor. Hak sahipleri taşınmazın rayiç bedeli yerine, bu bedelin Bakanlar Kurulu’nun belirleyeceği oranda ödeme yaparak alabilecek. Kurulun oranı yüzde 70 belirlemesi halinde, rayiç bedeli 100 lira olan taşınmaz 70 liraya satılabilecek. Tasarıda köylerdeki arsa, tarla ve bahçe olarak kullanılan 2-B alanlarının satış bedeli ile kentlerdeki alanlar arasında ayrım yapılmaması dikkat çekiyor.

Oran yüzde 70 olursa gelir 18 milyar TL’yi bulur

Eski düzenlemede “Belediye mücevir alanları içindeki 2-B arazilerinin ‘emlak vergi değeri ile rayiç bedel ortalaması alınarak bulanacak yeni değer’ üzerinden satışı, belediye mücavir alanları dışındaki arazilerin ise ‘emlak vergi değeri’ üzerinden satılması” planlanıyordu. Maliye’nin hesabına göre, 2-B alanlarının emlak değeriyle satılması halinde gelirin 6.7 milyar lira, rayiç bedelden satılması halinde ise 25.8 milyar lirayı bulabileceği tahmin ediliyordu. Ancak EKK’ya da önerilen ‘Her iki değerin ortalaması’ yöntemiyle satış yapılması halinde ise bedelin 11 milyar lira olacağı hesaplanmıştı. Son düzenlemeye göre ise bedel, Bakanlar Kurulu’nun belirleyeceği yüzdeye göre şekillenecek. Bakanlar Kurulu oranı, rayiç bedelin yüzde 70’i olarak belirlerse gelir 18 milyar lirayı geçecek.

Kimler hak sahibi olacak?

Tasarıda hak sahipliği şöyle tanımlanıyor: “2-B alanlarını, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce 3402 sayılı Kanun hükümleri uyarınca düzenlenen güncelleme listeleri veya kadastro tutanaklarına göre 27 Ocak 2009’dan önce kullandıkları tespit edilen kişilerden, satın almak için süresi içerisinde idareye başvuran ve idarece tespit ve tebliğ edilen satış bedelini itiraz etmeksizin kabul edenler bu Kanuna göre hak sahibi sayılır.” Ayrıca, “Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra düzenlenecek güncelleme listeleri veya kadastro tutanaklarına göre 27 Ocak 2009 itibarıyla kullandıkları tespit edilen kişilerden, satın almak için süresi içinde idareye başvuran ve idarece tespit ve tebliğ edilen satış bedelini itiraz etmeksizin kabul edenler de hak sahibi sayılır” denildi. İlk bölümdekiler 3 ay, diğerleri 6 ay içinde başvurarak, yerlerin bedeli karşılığında kendilerine satılmasını isteyecek. Kentlerdeki alanlar için 2 bin TL, köylerdekiler için bin TL başvuru bedeli ödeyecek. Satış işlemi başvuru tarihinden itibaren en geç 1 yılda sonuçlandırılacak