Altı ay içinde gebe kalma istatistikleri ile ilgili değerlendirmeler yapan Prof. Dr. Mustafa Bahçeci, çocuk sahibi olmak isteyen ailelere neler yapmaları gerektiği ile ilgili tavsiyelerde bulundu ve hamile kalma tüyoları verdi.
Bahçeci Kadın Hastalıkları Doğum, Teşhis ve Tedavi Merkezi'nden Prof. Dr. Mustafa Bahçeci, çocuk sahibi olmak isteyen ailelere hamile kalma tüyoları verdi.
Çift karar verdiği anda çocuk sahibi olabilir mi?
Genç bir kadının her adet döneminde ve düzenli cinsel ilişkide bulunduğu takdirde, gebe kalma şansı yüzde 20'dir. Korunmayan çiftlerde kadınlar ilk altı ay içinde gebe kalır. 35 yaş üzerindeki kadınlarda bu süre uzayabilir. Bir yumurtanın döllenebilmesi için tek bir sperme ihtiyacı vardır. İlişkiden sonra spermlerin birçoğu vajenden yumurtaya ulaşana kadar canlılığını kaybeder. Sperm yoğunluğu mililitrede 20 milyondan az ise gebelik şansı maalesef azalmaktadır. Sperm sayısının yanında hareketliliği, yapısı ve dölleyebilme yeteneği de oldukça önemlidir.
ÜMİTSİZLİĞE KAPILMAYIN!
Düzenli ilişki ne demek? Kaç günde bir seks yapmak gerekiyor?
Düzenli ilişki; çiftlerin, uzmanların önerdiği sıklıkta birlikte olmaları anlamına geliyor. Yani, yumurtlama döneminde gün aşırı! Çocuk isteyen bir çiftin, iletişimlerini bozmayacak sıklıkta seks yapmalarına destek olmak gerekiyor. Ancak çiftlerde görülebilecek rahatsızlıklar cinsel ilgi ve aktivitede azalmaya, ağrılı ilişki gibi belirtilere neden olabiliyor. Çiftin yaşadığı çaresizlik ve ümitsizlik sekse izin vermeyebiliyor. Kadınların yüzde 40'ında cinsel istek sorunları görüyoruz. Bu durumlarda uzman yardımı almaları gerekiyor.
40 YAŞ ÜSTÜ ERKEK, DÜŞÜK RİSKİNİ ARTIRIYOR
Erkekte yaş önemli mi?
Erkekler için de biyolojik saat ilerliyor. 40 yaş üstü erkeklerle birlikte olan kadınların gebelik şansı düşer. 30 yaşın altındaki bir kadın için, 40 yaş üstünde bir erkekle gebelik şansı yüzde 25 azalırken, 35-37 yaşları arasında bir kadının 40 yaş üstünde bir erkekle gebelik şansı yüzde 50 azalır. Ayrıca 40 yaş üstü erkekle birlikte olan bir kadının düşük yapma şansı da artar.
Hamileliğin gerçekleşmesi için ne kadar beklemeli?
Bekleme süresi 35 yaşın altında bir anne adayı için bir yıl, 35 yaşın üstündeki bir anne adayı için altı aydır. Eğer 40 yaş civarı ise 'hiç beklemeden gelin' diyoruz.
ŞANSINIZ YÜZDE 20
40 yaşından sonra bir kadının normal yollardan hamile kalma şansı nedir?
Eşinde sperm problemi yoksa, tüpleri de açıksa bir yılda ancak yüzde 20-30 kadar gebelik şansı vardır. Kadının kilosunun ideale yakın olması, sigara içmemesi ve ailesinde kısırlık hikâyesi bulunmaması gibi faktörler de şansını olumlu yönde etkiler. Erkek için ise; iki-beş günlük cinsel perhiz sonrasında mastürbasyon ile alınan meni örneği de, yine erkeğin yaşı dikkate alınarak bize fikir verecektir.
KADINLAR İÇİN STRES BİLE KISIRLIK NEDENİ
Hamilelik elde etmek için sigara, stres gibi faktörler ne kadar etkili?
Sadece sigara alışkanlığının kontrolü gebelik şansını yüzde 40 artırabilir. Stresin kontrol edilmesinin yaşam kalitesini artırmakla beraber, gebelik şansını da artırması halen tartışmalı bir konudur. Yoğun ve stresli bir iş ya da aile hayatının içinde bulunmak, maalesef hormon salınımını direkt etkiliyor. Bunun yanında; hızlı hayat koşullarına ayak uydurmaya çalışırken yeterli ve dengeli beslenememek de doğurganlığı etkileyen çok önemli bir faktör. Ayaküstü atıştırmalarla ya da fastfood'larla geçiştirilen beslenme tarzı nedeniyle, vücut birçok besinden mahrum kalıyor. Yeterli vitamin, mineral ve kaliteli protein alamamak; hormonların düzenli ve yeterli çalışmasını engelliyor. Kadının çok zayıf ve ideal kilosunun altında olması da adet düzensizliği yaratıyor. Bütün bu düzensizlikler de yumurtlamayı engelleyerek gebe kalma şansını azaltıyor.
GEBELİK İÇİN ALTIN GÜNLERİ ÖĞRENİN
Normal yolla hamile kalmak giderek zorlaşıyor mu?
Normal yolla gebe kalabilecek hiçbir sorunu olmayan çiftlerde bile önerilerimiz oluyor. Adet bitiminden sonraki 10 gün içinde, gün aşırı beraber olmaları en pratik ve en yüksek oranlı gebelik sağlayan bir çeşit takvim yöntemidir. Yumurtlama bozukluğu olan kadınlarda yumurtlamayı sağlayacak ilaçlar, kilolu kadınlarda sağlıklı beslenme, egzersiz, sigara ve alkol gibi alışkanlıkların bırakılması, cinsel işlev bozukluklarının düzeltilmesi, şeker ve tiroid hastalığı gibi sorunların tedavi edilmesi, iltihabi rahatsızlıkların ortadan kaldırılması, rahim ve tüpleri ilgilendiren sorunların cerrahi yöntemlerle düzeltilmesi normal yollarla gebe kalma şansını artırıyor
SEKS İÇİN RANDEVU VERİLİR Mİ?
Planlı seks ne kadar başarılı olur?
Altı ay içinde haftada iki kez birlikte olan bir çiftte gebelik şansı yüzde 21 iken, haftada üç kez birlikte olan bir çiftin gebelik şansı yüzde 60'dır. Ama sperm analizinde, DNA'sında problem gördüklerimize, son yapılan çalışmalara dayanarak spermlerindeki DNA hasarını azaltmak amacıyla her gün seks yapmalarını öneriyoruz. Böylece sperm kalitesini ve gebelik şansını artırıyoruz.
TAKVİME GÖRE HESAP YAPIN
Ne zaman doktora başvurulmalı?
Hemen 'kısırlık' problemi yaşıyoruz diye panik olmayın! Yapılan ilk vajinal muayenede çok basit bir polip alınıp, gebe kalınabilir. Ya da tüplere bakmak için yapılan rahim filminde kanallar açılır ve gebe kalınır. Detaylı inceleme amaçlı yapılan laparoskopi sonrası gebelik elde edilebilir. Erkek için bir testis biyopsisi ile tıkanıklık varsa bakılır, tıkanıklık giderilirse sperm elde edilir ve gebelik şansı yakalanır. Yani çok basit bir tetkik ve tedaviyle çift, bebek sahibi olma şansını yakalayabilir. Gebelik şansını yakalayacağınız günlerinizi öğrenin. Eşinizle bebek sahibi olma konusunda vardığınız kararı, hayata geçirmek için mutlu cinsel beraberlikler yaşayın. Ortalama altı ay ile bir yıl geçmesine rağmen gebe kalamadıysanız mutlaka bir kadın doğum uzmanına başvurun.
CİNSELLİK OLMADAN DA HAMİLELİK OLUR MU?
Kadında istek azlığı, erkekte sertleşme gibi cinsel işlev bozukluklarına bağlı bir sorun olduğunda çift seks yapamayabilir. Bu sorunların tedavisi mümkündür ve çiftin çocuk sahibi olması sağlanabilir. Tedaviler yetersiz olduğunda, ancak aşılama ve tüp bebek yöntemleri gibi seçeneklere gidilebilir.
25'TE MENOPOZA GİRİLİR
Erkek için de, kadın için de doğurganlık nasıl kontrol edilir?
25 yaşında evlenen bir kadın, kendi kendine bir doğum kontrol yöntemi seçip, 30 yaşında çocuk sahibi olmayı düşünebilir. Ama 25 yaşında erken menopoz da olabilir. 25 yaşındaki erkekte hiç sperm olmayabilir. Bütün bunları öğrenmek gerekir. Yani düzenli olarak üreme sağlığı da kontrol edilmelidir. Doğurganlığın en basit kontrol yöntemi; erkek için sperm analizi, kadın için adetin üçüncü günü bakılabilen hormon analizleri ve ilaçlı rahim filmleridir. Kadının yaşı ve hormonlar dikkate alındığında, bunlar bize kadının doğurganlığı ile ilgili bilgiler verilebilir.
(Röportaj: Esra Tüzün-Sabah Gazetesi)
